Yazar "ZEHRA SAYGILI" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim
    Öğe
    Kronik hastalık öz yönetiminin, sağlık kontrol odağı ile ilişkisi diyabet hastaları üzerine çalışma
    (Kırıkkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı, 2023) ZEHRA SAYGILI; ALİ YILMAZ
    Bu araştırma diyabet hastalarında kronik hastalık öz yönetimi düzeyleri ile sağlık kontrol odağının belirlenmesi ve sosyo-demografik özellikleri, diyabet türü, eşlik eden kronik hastalıklarının varlığının belirlenen değişkenler üzerinde değişikliğe neden olup olmadığını belirlemek amaçlanmıştır. Bunun yanında; sağlık kontrol odağı ile kronik hastalık öz yönetimi düzeylerinin birbiri ile ilişkisinin ve birbirleri üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini, 03/01/2023- 30/03/2023 tarihleri arasında Kırıkkale Yüksek İhtisas Hastanesi dahiliye bölümü yataklı tedavi servislerinde tedavi gören ve araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 18 yaş üstü diyabet hastaları oluşturmaktadır. Araştırma için basit rastgele örnekleme yöntemi kullanılmış ve 287 diyabet hastasının katılımıyla araştırma tamamlanmıştır. Kullanılan ölçeklerin ve boyutlarının bu çalışmadaki güvenilirlik düzeyi cronbach alpha değeri ile ölçülmüştür. Kronik hastalık öz yönetim düzeyinin ve sağlık kontrol odağı türünün cinsiyet, medeni durum ve eşlik eden hastalık durumu açısından farklılık gösterip göstermediği bağımsız örneklem t- testi ile değerlendirilirken; yaş, eğitim durumu, gelir durumu, sosyal güvence durumu ve ikamet yeri değişkenleri açısından farklılık gösterip göstermediği ise tek yönlü anova analizi ile değerlendirilmiştir. Kronik hastalık öz yönetim ve sağlık kontrol odağı kavramları arasındaki ilişki ise pearson korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; katılımcıların kronik hastalık öz yönetim ölçeğinden elde ettikleri toplam puan ortalamasının orta düzeyde (ort:64,11±5,4 Min:21,Max:105) olduğu görülmektedir. Alt boyutlarından kendini damgalama (ort:20,80±4,2 Min:9,Max:33), damgalamayla baş etme (ort:16,39±3,4 Min:9,Max:25), sağlık bakım etkinliği (ort:12,73±2,7 Min:8,Max:20) düşük düzeyde buna karşın tedaviye uyum (ort:15,81±4,0 Min:5,Max:25) orta düzeyde çıkmıştır. Katılımcıların iç kontrol odağı alt boyutu puanı (ort:25,08±5,2 Min:9,Max:36) diğer alt boyutlara göre daha yüksek bulunmuştur. Bu sonuçlara göre, katılımcıların daha çok iç kontrol odağı inancına sahip oldukları söylenebilir. Katılımcıların Kronik Hastalık Öz Yönetim Ölçeği ve alt boyutları ile Çok Boyutlu Sağlık Kontrol Ölçeği A Formu alt boyutlarından elde etikleri puanların sosyo-demografik özelliklerine göre anlamlı farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir (p<0,05). Gerçekleştirilen korelasyon analizleri neticesinde; kronik hastalık öz yönetim toplam ve alt boyutları ile sağlık kontrol odağı alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler elde edilmiştir (p<0,05). Sağlık profesyonellerinin hastaların kronik hastalık öz yönetimlerini artırmak amacıyla planlama yaparken onların sağlık kontrol odağı inançlarını göz önünde bulundurmalarının yararlı olacağı düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Kronik hastalık, diyabet, öz yönetim, sağlık kontrol odağı.