Yazar "Polat, Elif Gizem" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • [ X ]
    Öğe
    Osmanlı İmparatorluğu'nda arkeologların casusluk faaliyetleri (1876-1918)
    (Kırıkkale Üniversitesi, 2023) Polat, Elif Gizem; Sarıcaoğlu, Mehmet Esat
    Arkeolojinin temellerinin atıldığı XIX. yüzyılda Antik kaynaklarda, Eski ve Yeni Ahit'te ismi zikredilen yerleşim yerlerinin Osmanlı İmparatorluğu'nun hâkim olduğu coğrafyada bulunması birçok arkeoloğu Osmanlı Devleti topraklarında arkeolojik kazı çalışmaları başlatmaya itmiştir. Aynı yüzyılda Sanayi Devrimi'nin bir sonucu olarak çıkar çatışması içerisine giren Avrupalı devletler ise arkeolojiyi, hammadde kaynaklarının aranması, Anadolu ve Mezopotamya gibi devlet otoritesinin zayıf olduğu bölgelerde nüfuz sahibi olma ve halkı Devlet-i Aliyye'ye karşı kışkırtmak için bir paravan olarak kullanmıştır. Napolyon'un Mısır Seferi'nden başlayarak Amerika Birleşik Devletleri'nin çok yakın bir zamanda gerçekleştirdiği Irak işgali de dâhil olmak üzere arkeologlar sömürgenin bir kolu halini alan ve maddî kültür yağmasının sergilendiği müzelere eser kazandırmak için ordu içerisinde görev almışlardır. Fakat görevleri özellikle Birinci Dünya Savaşı yıllarında müze ajanlığından saha ajanlığına dönüştüğü gözlemlenen arkeologlar, bu tezin çıkış noktasını oluşturmaktadır. Bu hususu aydınlatmak amacı ile Osmanlı arşiv belgeleri, Osmanlı Devleti'nde çalışmalar yürüten arkeologların anıları, mektupları, kaleme aldıkları makale ve kitapları incelenerek Osmanlı Devleti topraklarında arkeoloji paravanı ile yürütülen casusluk faaliyetleri ele alınmaktadır.