Veri merkezi yer seçiminin bulanık çok kriterli karar verme yöntemleri ile belirlenmesi: Avrupa ve Türkiye'de uygulama

dc.contributor.advisorAlakaş, Hacı Mehmet
dc.contributor.authorHaktanır, Eşref
dc.date.accessioned2025-01-21T15:59:52Z
dc.date.available2025-01-21T15:59:52Z
dc.date.issued2024
dc.departmentKKÜ, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
dc.descriptionFen Bilimleri Enstitüsü, Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractGünümüzde veri merkezlerinin stratejik olarak yer seçiminin doğru lokasyonlarda kurulması, dijitalleşen dünyada işletmelerin verimliliği ve rekabet gücü açısından kritik önem taşımaktadır. Global değişimler ve nüfus artışı, veri merkezlerine olan talebi artırarak, bu merkezlerin konumunu şirketler için taktiksel bir karar haline getirmiştir. Artan veri işleme ihtiyaçları, veri merkezlerinin karmaşıklığını artırırken, bu merkezlerin yer seçimi, iklim koşulları, enerji güvenliği, altyapı, iş gücü kalitesi, vergi avantajları ve sosyo-politik istikrar gibi teknik ve stratejik faktörlere bağlıdır. Bu çalışmada, Avrupa ve Türkiye'de veri merkezi yer seçimi için çok kriterli karar verme yöntemleri kullanılarak, en uygun yerlerin seçilmesine yönelik bir model oluşturulmuştur. Araştırma kapsamında Pisagor Bulanık AHP, Pisagor Bulanık TOPSIS ve Bulanık PROMETHEE yöntemleri uygulanmıştır. Çalışma sonucunda, veri merkezlerinin yer seçiminde etkili olan iklim koşulları, enerji güvenliği, altyapı olanakları, iş gücü niteliği, vergi avantajları ve sosyo-politik istikrar gibi kriterler dikkate alınmıştır. Avrupa ve Türkiye için yapılan analizlerde, her iki bölge için de farklı stratejik unsurlar öne çıkmıştır. Avrupa'da ekonomik teşvikler, altyapı kalitesi ve sosyo-politik istikrar ön planda yer alırken, Türkiye'de enerji güvenliği, iklim koşulları ve yerel iş gücü gibi kriterler belirleyici olmuştur. Sonuç olarak hem Avrupa hem de Türkiye'de belirlenen alternatif veri merkezi konumları sıralanmış ve en uygun lokasyonlar tespit edilmiştir. Türkiye'de yapılan değerlendirmelerde, enerji güvenliği ve iklim koşulları dikkate alınarak sıralanan alternatifler belirlenmiştir. Benzer şekilde, Avrupa'da ekonomik ve altyapısal faktörler göz önüne alınarak en uygun yerler belirlenmiştir.
dc.description.abstractToday, strategic location selection of data centers in the right locations is of critical importance for the efficiency and competitiveness of businesses in the digitalizing world. Global changes and population growth have increased the demand for data centers, making the location of these centers a tactical decision for companies. While increasing data processing needs increase the complexity of data centers, the location selection of these centers depends on technical and strategic factors such as climate conditions, energy security, infrastructure, workforce quality, tax advantages and socio-political stability. In this study, a model was created for selecting the most suitable locations by using multi-criteria decision-making methods for data center location selection in Europe and Turkey. Pythagorean Fuzzy AHP, Pythagorean Fuzzy TOPSIS and Fuzzy PROMETHEE methods were applied within the scope of the research. As a result of the study, criteria such as climate conditions, energy security, infrastructure opportunities, workforce quality, tax advantages and socio-political stability, which are effective in the location selection of data centers, were taken into consideration. In the analyses conducted for Europe and Turkey, different strategic elements came to the fore for both regions. While economic incentives, infrastructure quality and socio-political stability are at the forefront in Europe, criteria such as energy security, climate conditions and local workforce have been decisive in Turkey. As a result, alternative data center locations determined in both Europe and Turkey have been ranked and the most suitable locations have been determined. In the evaluations made in Turkey, the alternatives listed were determined by taking into account energy security and climate conditions. Similarly, the most suitable locations were determined in Europe by taking into account economic and infrastructural factors.
dc.identifier.endpage137
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=LY6e5xGA7WWUpEdrBmEPLt0po6KNgSmho2NLlN4MPzAuxRIXi_V1whlOhT7h4oWn
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12587/20576
dc.identifier.yoktezid905464
dc.language.isotr
dc.publisherKırıkkale Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_20241229
dc.subjectEndüstri ve Endüstri Mühendisliği
dc.subjectIndustrial and Industrial Engineering
dc.titleVeri merkezi yer seçiminin bulanık çok kriterli karar verme yöntemleri ile belirlenmesi: Avrupa ve Türkiye'de uygulama
dc.title.alternativeDetermination of data center location using fuzzy multi-criteria decision making methods: Application in Europe and Turkey
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar