Türkiye'de 2000-2022 yılları arasında faiz ve enflasyon oranları ilişkisinin incelenmesi

[ X ]

Tarih

2024

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

Kırıkkale Üniversitesi

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de 2000 – 2022 yılları arasında gerçekleşen enflasyon ve faiz oranları arasındaki ilişkiyi ve bunların gelişimini incelemek, bu iki gösterge arasındaki ilişkiyi ortaya koymak ve enflasyonla mücadelede faiz oranlarının etkinliğini değerlendirmektir. Öncelikle, enflasyon ve faiz kavramları teorik olarak ele alınmış ve bu kavramların iktisat okullarındaki yeri, türleri ve ekonomik etkileri incelenmiştir. Ardından, Türkiye'deki enflasyon ve faiz oranlarının amprik analizi yapılmıştır. Yapılan bu çalışmada VAR yöntemi kullanılmıştır ve Birim kök testi, Johansen eşbütünleşme analizi, Granger nedensellik testi yapılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, Türkiye açısından enflasyonun oluşumunda en büyük etki eden faktör olan M1 para arzı olduğu ve Türkiye ekonomisinde enflasyonun kaynağı para arzı olduğu gösterilmektedir. Aynı zamanda model de kullanılan değişkenlerden mevduat faizi, tüketici faizi ve GSYİH'nin enflasyon üzerinde etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. Kullanılan değişkenlerden; M1 para arzı, mevduat faizi, tüketici faizi ve GSYİH'nin enflasyon ile doğrusal bir ilişki bulunmaktadır.
The aim of this study is to examine the relationship between inflation and interest rates in Turkey between 2000 and 2022 and their development, to reveal the relationship between these two indicators and to evaluate the effectiveness of interest rates in the fight against inflation. First of all, the concepts of inflation and interest were discussed theoretically and the place, types and economic effects of these concepts in economics schools were examined. Then, an empirical analysis of inflation and interest rates in Turkey was made. In this study, VAR method was used and cointegration estimators test, Johansen cointegration analysis, Granger causality test were performed. According to the findings obtained, ıt seems that M1 money supply is the biggest influencing factor in the formation of inflation on Turkey's side, and money supply is the source of inflation in the Turkish economy. It was also concluded that deposit interest, consumer interest and GDP, among the variables used in the model, have an effect on inflation. Among the variables used, there exists a linear relationship between M1 money supply, deposit interest rate, consumer interest rate, GDP, and inflation.

Açıklama

Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Ana Bilim Dalı

Anahtar Kelimeler

Ekonomi, Economics

Kaynak

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

Sayı

Künye